Żylaki na nogach: objawy i leczenie

Żylaki kończyn dolnych są przewlekłą patologią ogólnoustrojową, która rozwija się na tle dysfunkcji zastawek kontrolujących przepływ krwi. Prowadzi to do gromadzenia się nadmiernej objętości płynu w naczyniach, które stopniowo się rozciągają, tracąc elastyczność i wytrzymałość. Żylaki charakteryzują się tworzeniem się obszernych węzłów pod skórą nóg, ale nie jest to jedyny objaw choroby. Pacjenci skarżą się na ból i uczucie ciężkości nóg, pieczenie i swędzenie, suchość i podrażnienie skóry. W zaawansowanych przypadkach na skórze tworzą się niegojące się ropne owrzodzenia, które są bardzo trudne do wyleczenia ze względu na postępujące w nich nieodwracalne procesy martwicze. Aby leczenie żylaków nóg było skuteczne i zapobiegało nawrotom, należy najpierw poznać ich przyczyny.

Przyczyny żylaków na nogach

Skłonność do rozwoju tak poważnej choroby naczyniowej jest często dziedziczona i w większości przypadków tę patologię dziedziczą kobiety. Dlatego jeśli w Twojej rodzinie wystąpią przypadki żylaków, dziewczynki i kobiety będą zagrożone.

Inne częste przyczyny choroby:

• Złe odżywianie. Jeśli w diecie dominuje tłusta, ciężka żywność bogata w tłuszcze zwierzęce, ryzyko rozwoju żylaków kończyn dolnych znacznie wzrasta.
• Ciężka aktywność fizyczna. Niektóre rodzaje pracy, na przykład kucharz, kelner, chirurg, pracownik biurowy, fryzjer, stwarzają warunki do stopniowego wzrostu ciśnienia w żyłach. Przy regularnym stresie naczynia krwionośne i zastawki ulegają deformacji; z powodu stałego wysokiego ciśnienia ściany żył stają się cieńsze, stają się łamliwe i rozwijają się żylaki.
• Noszenie niewygodnych butów na wysokim obcasie. Takie buty zmniejszają amplitudę skurczu mięśni i uciskają naczynia krwionośne, co z kolei przyczynia się do upośledzenia odpływu krwi i rozwoju żylaków.
• Siedzący tryb życia. W przypadku braku co najmniej minimalnego obciążenia mięśni krew zaczyna zastygać w łożysku żylnym, ponieważ ściany żył nie kurczą się same. Stopniowo naczynia rozciągają się, funkcja zastawek zostaje zakłócona, tworzą się zgrubienia i węzły żylaków.
• Nadwaga. Im większa nadwaga ma dana osoba, tym większe obciążenie kończyn dolnych i, odpowiednio, naczyń krwionośnych. Ponadto osoby otyłe poruszają się bardzo mało i przeważnie źle się odżywiają, co podwaja ryzyko wystąpienia żylaków nóg.
• Ciąża. Wraz ze wzrostem płodu zwiększa się objętość krwi w ciele przyszłej matki, co powoduje dodatkowe obciążenie żył. Dodatkowo rosnąca macica i płód uciskają naczynia miednicy, co uniemożliwia prawidłowy odpływ żylny. W czasie ciąży wytwarzany jest w nadmiarze hormon progesteron, który rozluźnia ściany naczyń krwionośnych, sprzyjając rozwojowi żylaków. W większości przypadków żylaki w czasie ciąży są odwracalne, dlatego po porodzie kobieta może całkowicie pozbyć się problemu.
• Wiek. W miarę starzenia się organizmu ściany żył, a także zastawki przestają w pełni spełniać swoje funkcje, stając się osłabione. Utrata elastyczności i siły powoduje rozciąganie naczyń.

Mechanizm rozwoju żylaków kończyn dolnych

Żylaki kończyn dolnych rozwijają się według złożonego mechanizmu:

1. W początkowej fazie, w przypadku dziedzicznej predyspozycji i prowokowania czynników egzogennych i endogennych, następuje spowolnienie przepływu krwi żylnej. Długotrwały proces stagnacji powoduje rozwój procesów zapalnych w ścianach i zastawkach żył.
2. Kiedy zastawki są niesprawne, a ściany naczyń żylnych słabe, krew zaczyna przepływać przez żyły w obu kierunkach. Prowadzi to do wzrostu ciśnienia dożylnego, co z kolei prowadzi do nadmiernego rozciągnięcia i deformacji ścian naczyń.
3. Dalsza stagnacja krwi i postęp procesu zapalnego przyczynia się do rozprzestrzeniania się patologii, rozwoju niedokrwienia i powstawania owrzodzeń troficznych.

Stopniowo funkcja dotkniętych żył zostaje upośledzona. Żylaki powodują zastój krwi w naczyniach, co prowadzi do miejscowych zmian toksycznych, a także wzrostu ciśnienia. W zaawansowanych stadiach naczynia nie są już w stanie wytrzymać nadmiernego ciśnienia, co powoduje pęknięcia, co prowadzi do obfitych krwotoków.

Objawy

Choroba jest podstępna, ponieważ w najwcześniejszych stadiach przebiega praktycznie bezobjawowo. Pierwszą oznaką wskazującą na rozwój żylaków jest zmęczenie nóg, które często jest ignorowane przez pacjentów i nie staje się powodem do zasięgnięcia porady specjalisty. Jednak w miarę postępu patologii zmęczenie nóg daje o sobie znać coraz częściej, szczególnie objawiając się wieczorem, po dniu pracy. Inne objawy choroby naczyniowej:

• Ból, uczucie ściskania. Takie znaki zaczynają pojawiać się od drugiego etapu, kiedy proces patologiczny zaczyna się rozwijać. Ból pojawia się głównie wieczorem po dniu pracy i znika rano. Jeśli dana osoba zignoruje dyskomfort i nie ma leczenia, zespół bólowy staje się chroniczny i stale się niepokoi.
• Obrzęk żył i sieć naczyniowa. Początkowo dotknięte żyły są silniejsze niż zwykle, ale później zaczynają wybrzuszać się, wybrzuszać, tworząc węzły. Sieć naczyniowa zlokalizowana jest najczęściej na udach i nogach.
• Mrówki. Charakterystyczny objaw żylaków, którego przyczyną jest zastój krwi w żyłach. Procesy stagnacyjne prowadzą do wzrostu ciśnienia w naczyniach, w wyniku czego mięśnie zaczynają samoistnie kurczyć się.

Ponadto chorobie naczyniowej towarzyszą wyraźne zmiany zewnętrzne. Wraz z rozwojem niedokrwienia pacjenci skarżą się na ciągłe swędzenie. Nadmierne rozciąganie i ścieńczenie żył prowadzi do powstawania krwiaków i siniaków. W zaawansowanych stadiach, gdy rozwijają się procesy zanikowe, pojawiają się następujące objawy zewnętrzne:

• czerwone plamy na skórze;
• peeling;
• powstawanie ciemnych plam pigmentowych;
• zanik włosów.

Jeśli u pacjenta rozwiną się owrzodzenia troficzne, którym towarzyszy czernienie kończyn, oznacza to postęp nieodwracalnych procesów martwiczych.

Powikłania żylaków nóg

Jeśli żylaki kończyn dolnych nie są leczone, w miarę postępu choroby rozwijają się poważne powikłania, takie jak:

• Zakrzepica żylna. Przy tym powikłaniu procesy patologiczne wpływają na żyły głębokie. Patologii towarzyszy zablokowanie naczynia za pomocą skrzepu krwi - skrzepliny. Główną przyczyną zakrzepicy żylnej jest spowolnienie przepływu krwi w kończynach dolnych.
• Zatorowość płucna. Stan, w którym skrzep krwi oderwany od ściany naczynia wraz z krwią przedostaje się do tętnicy płucnej, blokując jej światło. Jeśli skrzep krwi jest duży, śmierć następuje natychmiast. Mniejsze skrzepy nie prowadzą do śmierci, ale powodują złożone zaburzenia oddychania i krążenia.
• Zakrzepowe zapalenie żył. Charakteryzuje się zapaleniem ścian naczyń powierzchownych, któremu towarzyszy tworzenie się skrzepu krwi. Choroba objawia się przekrwieniem, obrzękiem wzdłuż objętej stanem zapalnym i zablokowaniem żyły, bólem o różnym nasileniu. Ostremu zakrzepowemu zapaleniu żył towarzyszy gorączka i dreszcze, które uzupełniają powyższe objawy.
• Wrzody troficzne. Nieuniknione powikłanie nieleczonych żylaków kończyn dolnych, które rozwija się w przypadku braku szybkiego leczenia. Naruszenie odżywiania tkanek i postęp procesu zapalnego przyczyniają się do zagęszczenia tkanki podskórnej, ścieńczenia, ciemnienia skóry, a następnie powstania niegojącego się owrzodzenia troficznego.
• Wyprysk żylakowaty. Objawia się miejscowym zaczerwienieniem skóry, łuszczeniem się i nieznośnym swędzeniem. W przypadku braku leczenia powikłanie szybko się rozprzestrzenia i prowadzi do pogorszenia stanu pacjenta.
• Krwawienie z żylaków. Niebezpieczne powikłanie, które rozwija się na tle pęknięcia węzłów żylakowatych.

Krwawienie może wystąpić z powodu urazu mechanicznego, ponieważ ściany dotkniętych żył są bardzo delikatne i przerzedzone. Dlatego nawet niewielkie tarcie może spowodować ciężkie krwawienie żylne.

Diagnostyka żylaków kończyn dolnych

Jeśli masz objawy wskazujące na rozwój żylaków kończyn dolnych, koniecznie umów się na wizytę u flebologa, który zdiagnozuje, wyleczy i zapobiegnie takiej patologii naczyń.

Lekarz będzie mógł postawić wstępną diagnozę już podczas wstępnego badania, podczas którego na kończynach zostanie wykryta gęsta sieć naczyniowa, obrzęknięte żyły wystające ponad powierzchnię skóry oraz węzły żylne. W celu potwierdzenia diagnozy kierowane jest na dodatkowe badania, obejmujące następujące procedury:

• USG Dopplera;
• angioskanowanie ultradźwiękowe dupleksowe;
• fleboscyntygrafia radionuklidowa i nieprzepuszczalna dla promieni rentgenowskich;
• flebomanometria;
• pletyzmografia;
• fotopletyzmografia.

Leczenie żylaków nóg

Jeśli choroba zostanie zdiagnozowana na najwcześniejszym etapie, gdy nie ma poważnych powikłań, przepisuje się leczenie zachowawcze, którego głównymi celami są:

• wyeliminować procesy stagnacji;
• normalizować ciśnienie w żyłach;
• przywrócić krążenie krwi;
• wyeliminować objawy patologiczne.

W tym celu stosuje się leki z następujących grup:

• Venotonics i flebotonika. Pomaga poprawić zdrowie naczyń krwionośnych, normalizować krążenie krwi i poprawiać odpływ limfy.
• Antykoagulanty. Stosowany w celu zmniejszenia lepkości krwi i zapobiegania tworzeniu się zakrzepów krwi.
• Niesteroidowe leki przeciwzapalne. Mają wyraźne działanie przeciwzapalne i łagodzą ból.
• Środki przeciwpłytkowe. Zmniejsz ryzyko zakrzepicy i popraw trofizm tkanek.

Jeżeli leczenie farmakologiczne jest nieskuteczne, a choroba postępuje, lekarz omawia z pacjentem możliwości leczenia operacyjnego. Chirurgiczne metody leczenia żylaków obejmują:

• Skleroterapia. Wprowadzenie do światła dotkniętej żyły leku obliterującego, który skleja naczynie, w wyniku czego samoistnie ustępuje, zastępując go tkanką łączną.
• Koagulacja laserowa. Wskazany w przypadkach, gdy średnica dotkniętych żył nie przekracza 10 mm. Promienie lasera powodują efekt stwardnienia w naczyniu, w wyniku czego następuje samoistne ustąpienie.
• Flebektomia. Interwencja chirurgiczna, podczas której chirurg wycina zdeformowane obszary naczyń krwionośnych, dokonując wszelkich niezbędnych manipulacji poprzez mikroskopijne nakłucia w skórze.

Przeciwwskazania

W przypadku żylaków nóg wszelkie działania przyczyniające się do rozwoju zastoju w naczyniach kończyn dolnych są przeciwwskazane:

• długi pobyt w pozycjach statycznych;
• ciężka aktywność fizyczna, podnoszenie dużych ciężarów;
• siedzenie ze skrzyżowanymi lub skrzyżowanymi nogami;
• noszenie ciasnych i niewygodnych butów.

Konieczne jest także pozbycie się złych nawyków, takich jak palenie i nadużywanie alkoholu. Dym tytoniowy i alkohol negatywnie wpływają na zdrowie całego organizmu, sprawiając, że żyły stają się kruche, rozrzedzone i nieelastyczne, co w krótkim czasie prowadzi do rozwoju żylaków i innych chorób układu krążenia.

Koszt leczenia żylaków kończyn dolnych

Na koszt leczenia żylaków nóg wpływają następujące czynniki:

• etap, na którym zdiagnozowano chorobę;
• powiązane powikłania;
• indywidualnie dobrana metoda terapii – zachowawcza lub chirurgiczna;
• potrzeba dodatkowych technik terapeutycznych, takich jak fizjoterapia.